gnulinuxfree

GNU/Linux Kullanmıyorum Onu Yaşıyorum

Pek bilinmeyen altı tane web browser



GNU/Linux için yapılmış ama henüz dağıtım depolarına girmemiş 7 tane farklı web tarayıcıyı ile tanışacağız.
Bu tarayıcıların kimisi muhtemelen zaman içinde depolara girecek, kimisi belki hiç giremeden durdurulacak, o kadarını bilemeyiz ama en azından yenilik adına onlara göz atmakta fayda var.

Sielo web browser


Resimde görülen tarayıcının adı Sielo, bir Fransız tarafından geliştirilmiş, Chromium tabanlı, bir kaç dile sahip, henüz Türkçe yok, AppImage paketi olarak paylaşılıyor.
AppImage bütün bağımlılıkları kendi içinde olan, üzerine çift tıklamayla çalışan yeni tür kurulmadan çalışan portable paket prensibine dayanıyor.
Kurulmadan ve USB'den çalışıyor olması bir çoklarının tercihi olsa da dosya içeriği görülmediği için temel geliştiricilerin bazıları tarafından şiddetle eleştiriliyor ve desteklenmiyor.
Lakin konumuz bu olmadığı için burayı geçiyoruz.
Dünyaya açılan pencere de denilen web browserler içinde Sielo browserin arayüzü dünyayı gezen pencereye benziyor. Neredeyse bütün tuşları istenen yere taşınabiliyor.
Örneğin resimde görülen yuvarlak daire aslında yan panel ama hem yerini hem şeklini değiştirebiliyorsunuz. Bu panel imleci takip ediyor, imleç hangi sayfadaysa anında o sayfaya geçiyor.
Resimde bir kısmı görüldüğü gibi sayısız sekmeleri ve sayfaları arayüze döşeyebiliyorsunuz, bunun için sekmeleri istediğiniz bölgeye sürüklemeniz yetiyor.
Sielo browserde ayrıca bukelamun gibi her bölgesine, arkaplanına veya sayfalara istediğiniz rengi verebiliyorsunuz.
Kendinden reklam engelleyici özelliği de bulunuyor.
Sielo browser tamamen hızlı, görsel ve pratik kullanım üzerine geliştirilmiş.
Görselliği ve pratik kullanmayı sevenler için denemeye değer.
Resmi web sitesi ve indirme adresi.
Sielo Browser

Dissenter web browser




Dissenter browser, Brave browserin birebir kopyası.
Hızlılığa, güvenliğe ve tarayıcı arayüzünden mesajlaşmaya ağırlık verilmiş
Chrome eklentileri eklenebiliyor, Türkçe ve görevini iyi yapıyor.
Dissenter geliştiricinin anlatımını okuyalım.

"Dissenter nedir?
Dissenter, reklamverenler için değil, İnsanlar için oluşturulmuş açık kaynaklı bir web tarayıcısıdır. Dissenter, tek tek URL'ler etrafında konuşmalar düzenler ve üzerinde herkesin yorum bırakabileceği genel bir kare oluşturur. Dissenter tarayıcısı, varsayılan olarak reklamları ve izleyicileri engeller, böylece web'de gezinme deneyiminizi geleneksel web tarayıcılarından çok daha hızlı hale getirir. Dissenter, geçişi henüz yapmaya hazır değilseniz ve genel yorum sistemimizi diğer tarayıcılarda test etmek istemeniz durumunda, diğer tarayıcılar için de bir uzantı sunar."

Buradan indirin.
Dissenter Browser

Naver Whale  web browser



Bu tarayıcıyı Koreliler inşa etmiş, güzel bir hedefe sahip.
Tarayıcının temelini yükledikten sonra içeriğini yani temel yapısını kendine göre özelleştiriyorsun.
API sayfası var, kişisel bütün özelleştirmeler oradan yapılıyor.
Sayısız gönüllülerin katılımıyla şekilleniyor, yani siz kurduğunuzda ne görüyorsanız sizin gibi kullanıcıların yaptıklarını görmüş oluyorsunuz.
Herkesin katıldığı bir blog sayfası var, herkes önerilerini, görüşlerini ve tarayıcıya yaptığı işlemleri orada paylaşıyor, en çok beğenilenler ana sayfanın en üstünde teşhir ediliyor.
Bu tarayıcıdan şikayetin olduğunda muhatabın yine kendin oluyorsun, sorununu blog sayfasında paylaştığında binlerce kullanıcının önerisiyle karşılaşıyorsun.
Chromium tabanlı, Chrome eklentileri eklenebiliyor, önemli yerleri Türkçe.
Buradan indir.
Naver Whale browser

OhHai web browser




OhHai tarayıcı sıfırdan inşa edilmiş, istendiği kadar sekmelerle çalışabilmek amacıyla yapılmış.
Bütün sekmeleri yan tarafta tutuyor, ileri-geri alma, yer imine ekleme, yenileme ve yeni sekme açma özelliklerinden ibaret.
Şimdilik başka özellik taşımıyor, lakin sorunsuz çalışan ve sade bir tarayıcı isteyenler için iyi bir tercih olabilir.
Buradan indirin.
OhHai browser

Spez web browser



Spez browser gelişmiş bir tarayıcı olmakla birlikte Epiphany tarayıcının zarif görünümlü bir çatalı.

Geliştirici şöyle tanımlamış.

"Güçlü gizlilik ayarları, basit inteface ve gerçekten güvenilir bir şekilde internette gezinmenizi sağlayan adblock özelliklerine sahip, özgürlüğünüz ve gizliliğiniz için güçlü web tarayıcısı. Web'in özel, sade, temiz, güzel bir görünümünü arıyorsanız, bu sizin için bir tarayıcıdır."

Buradan indirin.
Spez browser

Youtube Music




Bir de sizlere farklı bir tarayıcı tanıtayım, bu tarayıcı internette gezmek için değil, Youtube sitesinde gezmek için.
Youtube arayüzünü kendine göre müthiş geliştirmiş, videoları kendi penceresinde ve harici pencerede oynatabiliyor. Bir sanatçıya veya videoya ait ne varsa tarihine, resimlerine kadar bütün bilgileri getiriyor ve sunu şeklinde gösteriyor.
Yıllara göre, türe göre ve yerli-yabancı sanatçılara göre kategori oluşturuyor, böylece tercih ve kullanım daha pratik oluyor.
Kendi kitaplığını oluşturabiliyor, yorumda ve paylaşımda bulunabiliyorsun.
Reklam engelleyici, kısıtlı mod, geçmişi temizleme gibi özelliklere sahip.



Ayrıca AppImage formatlı olduğu için kurmadan kullanabilirsiniz, bunun için indirdiğiniz AppImage dosyasına çift tıklamanız yeterli.
Buradan indirin.
Youtube Music

Gdebi nasıl çalışır?




Debian ve Ubuntu son sürümlerinde paket kurucu Gdebi yazılımı çalışmıyor.
Aylardır beklememe rağmen bu sorunu bir türlü gidermediler.
Ben de Gdebi ile paket kurulumu için başka bir çözüm buldum.
Gdebi sizde de çalışmıyorsa alttaki iki işleme başlayalım.

Birinci işlem

1- Dosya yöneticinizi açın, ctrl-h tuşları ile gizlileri görünür yapın.
2- .config dizininde bulunan mimeapps.list dosyasını metin editörü ile açın.
3- Bu satırın  [Added Associations] hemen altına alttaki satırı kopyalayıp yapıştırın.
application/vnd.debian.binary-package=gdebi.desktop;userapp-Gdebi ile kur-ABCDEF.desktop;

4- Aynı dosyada bu satırın [Default Applications] hemen altına alttaki satırı kopyalayıp yapıştırın.
application/vnd.debian.binary-package=userapp-Gdebi ile kur-ABCDEF.desktop

5- Dosyayı kaydedin ve kapatın.

İkinci işlem

1- Alttakini bir metin editörüne kopyalayıp, yapıştırın.
[Desktop Entry]
Encoding=UTF-8
Version=1.0
Type=Application
NoDisplay=true
Exec=sh -c "pkexec /usr/bin/gdebi-gtk %f"
Name=Gdebi ile kur
Comment=Gdebi ile kur için özel tanım
Icon=debian

2- Bu dosyanın adı için alttaki satırı kopyalayın yapıştırın, adı aynen böyle olsun.
userapp-Gdebi ile kur-ABCDEF.desktop

3- Bu dosyayı /home/kullanıcı-adınız/.local/share/applications dizinine taşıyın.

Hepsi bu kadar, kurmak istediğiniz bir Deb paketine sağ tıkladığınızda alttaki gibi görünecektir.
Gdebi paket kurucu yerine Gdebi ile kur seçeneğinden kurabilirsiniz



İlledelinux Debian Xfce 1-2-20 sürümü kullanıma hazır



İlledelinux Debian Xfce 1-2-20 sürümü bir önceki sürümün devamı ve kullanıma hazırdır.
Bu sürümde sayıca az ama emekte çok sayılabilecek işlemler yapıldı.
Bazı düzenlemeler ve eklemeler ile sistem daha kullanışlı duruma getirildi.

-----------------------------------------------------------
Bunları anlatmadan önce elzem gördüğüm bir konuya değinmek istiyorum.
İlledelinux, markası, logosu, kendi deposu olmayan sadece özgür yazılım sevgisi ile inşa edilen bir dağıtımdır.
Linux Mint Türkiye forum yöneticisi sayın Butterfly ustamızın ifade ettiği gibi "dağıtım mantığı" şeklinde değilse de "özgür yazılım sevgisi" şeklinde ifade edebiliriz.
Zira kendim bir yerlere gelme, yükselme gibi bir hedefim kesinlikle yoktur.
Ancak yaptığım çalışmaları gençlerin devralmasını ve hak ettiği yerlere getirmesini çok istiyorum.
Yani bir depo, marka, logo oluşturmak, Distrowatch sitesine kaydolmak ve dağıtımın devamlılığını sürdürmek gibi büyük sorumluluk gerektiren işlerle bazı nedenlerden dolayı uğraşacak durumum yok. Bu işin sorumluluğunun bilincinde olan ve kendinde yürütebilecek yeteneği gören gençler varsa onlara kaldığım yerden memnuniyetle devretmeye hazırım.
Böyle bir talep gelmediği müddetçe mevcut durumda sadece sevgi ile yürüteceğiz.
------------------------------------------------------------

Bu zaruri saydığım açıklamadan sonra sistemde ne gibi değişiklikler yapıldı ve neler eklendi onları anlatmaya devam edelim.
Mevcut arkaplan resimlerine bir kaç tane daha eklendi.
Bir kaç tane kullanışlı yazılım eksikliği vardı, onlar tamamlandı.
İlledelinux özel uygulamalar yeniden düzenlendi.
Paket Kur aracından ana depoda olan paketler çıkarıldı, sadece harici depolarda olan paketler bulunuyor.
Bir haftada ancak tamamlayabildiğim Dünya TV'leri adlı yeni ve özel uygulama eklendi.
Dünya TV'leri için en uygun gördüğüm Celluloid video oynatıcısını entegre ettim.
Celluloid ve Mintstick Debian'ın kendi deposunda yok, özel işlemle sisteme uyarlandı.
LMDE araçlarından yararlanmak isteyenler Paket Kur aracından tek tık ile sisteme ekleyebilirler.
Daha geniş yazılımlardan ve son güncel paketlerden yararlanmak için backports ve httpredir depoları sisteme ekli durumda,
Bu depolardan yararlanmak için illedelinux uygulamarı içinde bulunan "Sistemi Güncelleyin" aracını kullanın, çünkü normal apt upgrade komutu bu depolardan kurulan yazılımları güncellemez, bu nedenle Sistemi Güncelleyin aracını tercih edin.
Kurulu sistemde boştayken ortalama 350 MB ram kullanıyor, İşlemci 0 konumunda.
Sistemde bulunan belli başlı bazı paketler şunlardır:
Libreoffice, Onboard, Grub Customizer, Uget, Gparted, Bleachbit, Celluloid, Pidgin, Atril, Chromium, Mtpaint, Gufw, Deluge, Cheese, Mintstick, Synapse, Synaptic...

İlledelinux Debian Xfce 1-2-20 sürümü bu tabanın oturmuş hali, kendim gözlemlemek adına bu tabanı bir süredir aralıksız kullanıyorum. Xfce ortamı olarak benim gayet beğenimi kazandı, hatta hoşuma gittiği için bir de video hazırladım. Video hem tanıtım hem Calamares ile kurulum içeriyor.

Videoya buradan bakabilirsiniz.
İlledelinux Debian Xfce 1-2-20 video

Sistemde kurulu yazılım listesini ve iso dosyasını buradan indirin.
İlledelinux Debian Xfce 1-2-20

Diğer görseller.



İlledelinux Dünya TV'leri



Türkiye de dahil 5 Kıta ve 90 tane ülke TV'lerini izleme şansı bulabileceğimiz bir paket oluşturdum.
Dünyadaki TV'leri izlemek için kısayol simgesine tıkladığınızda sistem panelinin dockbarına yerleşiyor.
Resimde sağ tarafta görüldüğü gibi ülke tuşlarını barındıran pencereden istediğiniz ülke veya Kıta'nın tuşuna tıkladığınızda video oynatıcı ile TV'leri izliyorsunuz.
Sisteminizde Celluloid, Smplayer veya VLC oynatıcılardan hangisi kuruluysa onunla izleyebilirsiniz.
Bunun için önce alttaki illedelinux-world-tv.tar.gz dosyasını indirin.
İlledelinux World TVs

İndirdiğiniz tar dosyasını sağ tık ile çıkarın, world-tv adlı dizinin içine girin ve readme dosyasında yazanları uygulayın.

Debian'a LMDE nasıl eklenir?



LMDE "Linux Mint Debian Edition" çoğumuzun bildiği gibi Debian Stable tabanlı bir dağıtımdır.
Mint topluluğu bu dağıtım için bir çok yararlı yazılım geliştirmiş.
Resimlerde göründüğü gibi bu yazılımlar bir çok işi kolaylaştıran, oldukça kullanışlı ve son kullanıcıyı hedef alarak geliştirilmiş.
Debian'ı daha kullanışlı yapmak isteyenler için gerçekten güzel bir imkan.
Üstelik kararlı olduğu için çakışma veya kaynak kullanımında artış olmaması onu daha cazip hale getiriyor.
Debian'ın kullandığı sistem kaynağı ne ise LMDE'yi ekledikten sonra yine aynı kaynağı kullanıyor.
LMDE sadece Cinnamon oturumu üzerine inşa edilmiş.
Bu nedenle biz de kurulu sisteme LMDE'yi ekleyerek kendi masaüstümüzde onun araçlarından yararlanacağız.
Kendim Xfce ortamında denedim, diğer masaüstlerinde de sorun olacağını zanetmiyorum, çünkü araçlar genel anlamda geliştirilmiş.
Örneğin kurduğum araçlar şunlardır:
mintupdate
mintinstall
mintstick
mintsources
mint-mirrors
Ayrıca kendim geliştirdiğim Debian tabanlı sürümlere doğrudan eklemeyeceğim ama ekleme seçeneği koyacağım, isteyen tek tıkla ekleyebilecek.
Siz de Debian ortamı kullanıyorsanız ve LMDE'nin bu güzide araçlarından yararlanmak isterseniz işleme başlayalım.

Önce alttaki LMDE 4 (Debbie) deposundan linuxmint-keyring paketini indirin.
LMDE Debbie

İndirdiğiniz deb formatlı paketi Gdebi kuruluysa sağ tık Gdebi seçeneğinden kurabilirsiniz.
Komut ile kurmak isterseniz paketi indirdiğiniz dizinde uçbirimi açın ve alttaki komutu girin.
sh -c "sudo dpkg -i *.deb ; echo 'y' | sudo apt install -f"

Paket kurulduysa alttaki komutla LMDE deposunu gerekli dosyaya ekleyelim, komutu olduğu gibi uçbirime yapıştırın.
sudo cat <<EOF >> /etc/apt/sources.list
deb http://packages.linuxmint.com debbie main upstream import backport
EOF

Ardından depo listesini güncelleyelim.
sudo apt update

Bu şekilde Debian ortamına LMDE eklemiş olduk, artık yukarıda sıraladığım paketleri veya başka tercihiniz olan LMDE araçlarını kurabilirsiniz.
Ancak yukarıda sıraladığım paketler sistem paketleri olduğu için mutlaka kurmanızı öneririm, çok işinize yarayacaktır.
Kurmak isterseniz alttaki komutu kullanabilirsiniz.
sudo apt install mintupdate mintinstall mintstick mintsources mint-mirrors -y

Güncelleme Yöneticisi "Apt bozuk, hiç bir şey yapmayın, yansıları değiş!!!" şeklinde uyarı verirse bunun çözümü için alttaki komutu uygulayın, hepsini uçbirime bir defa girin.
sh -c "sudo apt update ; sudo apt-get -t buster-backports update ; sudo apt upgrade ; sudo apt-get -t buster-backports upgrade"

Bu komuttan sonra sorun düzelmiş olacaktır.

Bilgisayarı yeniden başlattıktan sonra kısmen melez sayılabilecek ve daha kullanışlı bir sisteminiz olur.
Debian'a LMDE nasıl eklenir? işlemi burada bitti, kolay gelsin.

Güncelleme Yöneticisi, listeyi yeniler, temizler, güncelleme yapar, bildirimde bulunur ve hata olduğunda uyarı verir.


Yazılım Yöneticisi, paket arar, kurar, kaldırır, paketleri kategorilere ayırır, yazılımları logolarıyla gösterir, özet açıklamada bulunur ve kullanıcı yorumlarını okuma veya yorumda bulunma imkanı sunar.


Yazılım Kaynakları, Debian ve LMDE depolarının en hızlısını bulma ve seçme şansı verir.
Ayrıca anahtar aktarma gibi bir çok özelliği bulunuyor, bu araç favorim diyebilirim.


İlledelinux Debian Xfce




İlledelinux Debian Xfce sürümü 1-1-20 kod adıyla 08-05-2020 tarihinde güncellendi.
En baştaki 1 rakamı bu çalışmanın ilk sürümü, ikinci 1 rakamı aynı sürümün kaçıncı defa çıkarıldığını, üçüncü 20 rakamı ise çıktığı yıl olduğunu ifade eder.

Bu güncellemede bazı küçük hatalar giderildi, ikon tema değişti, Korla ikon tema eklendi, TV ve Radyo özelliğinde değişiklikler yapıldı, bazı özellikler eklendi ve inşa ettiğim bir sisteme ilk defa Grub teması eklendi.

Bundan önceki sürüm için yazılan alttaki yazı olduğu gibi bu güncelleme için de geçerlidir.

Her zamankinden farklı bir oturum düşündük, benim ve arkadaşların ortak tercihi Xfce oldu.
Xfce ortamı, Debian'ın kararlı tabanıyla çok iyi çalışıyor, bu nedenle Debian 10 Buster (Kararlı) 64bit tabanıyla inşa edildi.
Xfce Goodies paketine varana kadar Xfce'ye ait bütün araçlar eklendi.
Panel ve rıhtım panelin ikisi de Xfce panel, Xfce panelin akıllı gizlenme seçeneği olduğu için ayrı bir rıhtıma gerek görmedim.
Xfce panelde Whisker Menü çok seviliyor, Whisker Menü için Menülibre ve Mugshot araçları eklendi.
Xfce'nin kendi video oynatıcısı Parole yerine daha kullanım esnekliğine sahip Smplayer eklendi.
Xfce'nin varsayılan Arşiv yazılımı Xarchiver yerine daha maharetli Engrampa eklendi.
Alttaki resimde görüldüğü gibi kendi uyarladığım yararlı özellikleri menüde bir sekmede toparladım.



Yine farklı bir ikon tema kullandım, Korla İcons Theme bu oturumda oldukça verimli ve hızlı çalışıyor.
Live TV ve live radyo ile uyumlu çalışan Chromium Browser varsayılan tarayıcı.
Conky bütün özellikleriyle birlikte biraz daha küçüldü, böylece daha kibar bir görünüm kazandı.
Xfce'nin kendi araçları yanı sıra Libreoffice, Pidgin, Mintstick, Bleachbit, Gparted, Gufw, Grubcustomizer, Atril, Synapse, Synaptic gibi belli başlı araçlar kurulu durumda.
Sistem boştayken ortalama 400 MB Ram kullanıyor.
Önyükleyici seçeneğinden Graphical İnstall ile klasik kurulum ve canlı oturumda Calamares ile iki tür kurulum imkanına sahip.
Calamares'in kurulum dosyalarını silmesinde yardımını esirgemeyen Archman geliştirici sayın tulliana ustamıza çok teşekkür ederim.
Yerli dağıtımların tanınması için elinden gelen her şeyi yapan Debian Türkiye forumları yöneticisi sayın fortran ustamıza da ayrıca teşekkür ederim.

Xfce oturumu olarak ilk ciddi deneyimim olan bu sürüm için geri bildirimlerin çok önemli olduğunu bir kez daha hatırlatayım.

İlledelinux Debian Xfce iso dosyasını ve sistemde kurulu yazılımlar listesini buradan indirin.
İlledelinux Debian Xfce

İlledelinux Debian Xfce Diğer Görseller











Systemback ile kurulabilir Live İso yapmak


Debian 10 ve Ubuntu 18.04'e göre uyarladığım Systemback ile kurulabilir Live İso yapalım.
Bunun için önce buradan tar dosyasını indirin.
İlledelinux Systemback

Dosyayı sağ tık ile çıkarın, çıkardığınız dizinin içine girin, aynı dizinde uçbirimi açın ve alttaki komutları sırayla uygulayın.
sudo apt-get install unionfs-fuse live-boot

sudo apt-get remove casper

sudo apt-get install grub2-common grub-efi-amd64-bin grub-pc-bin

sudo ./install.sh

sudo apt-get install -f

Bu komutlardan sonra Systemback sisteminize kurulmuş olacak ve kısayol simgesi sistem menüsüne gelmiş olacaktır.

Debian ortamında kurulumda hata verirse aynı dizinde alttaki komutları sırayla uçbirime girin.
sudo -i
sudo cat <<EOF >> /etc/apt/sources.list
deb http://ftp.debian.org/debian buster-backports main
deb http://httpredir.debian.org/debian/ buster main contrib non-free
EOF
sudo apt update
sudo apt-get -t buster-backports update
sudo sh install.sh

Kurulabilir Live İso yapmak için bundan sonrasına buradan devam edebilirsiniz.
Systemback ile klonlama

Bu şekilde Debian 10 ve Ubuntu 18.04 oturumlarınızın kurulabilir Live İso kalıbını çıkarabilir, istediğiniz zamanda kullanabilir veya paylaşabilirsiniz.

Not: Systemback aynı zamanda kurucudur, canlı ortamda kurulumu Systemback ile yapabilirsiniz.

Ubuntu Paket Depoları



Bilgisayarlarda kullanmak için yazılmış açık kaynak kodlu yazılımlar, GNU/Linux dağıtımların kendi depolarında barındırılır. Bir yazılım kuracağımız zaman doğrudan bu depolardan indirir kurarız.
Ubuntu'da bu depolar  Main, Restricted, Universe, Multiverse adında dörde ayrılmıştır.
Main ve Restricted depolarında barındırılan paketleri Ubuntu günceller ve beş yıl boyunca destekler.
Universe, Multiverse depoları ise telif hakkı, kapalı kaynak kodlu olması gibi nedenlerden dolayı desteklenmez ama isteyen sorumluluk kendine ait olmak şartıyla bu depolardaki paketleri kurabilir.
Ubuntu'da depo adresleri /etc/apt/sources.list dosyasına kaydedilir, kurulum komutu verildiğinde komut doğrudan bu dosyaya bakarak davranış gösterir.
sources.list dosyasında bir satır örneği aşağıdaki gibidir.
deb http://tr.archive.ubuntu.com/ubuntu/ bionic main restricted
Bu satırın sonuna ana (main) ve kısıtlı (restricted) desteklenen depolar eklenmiştir.
Desteklenen ve desteklenmeyen depoları eklemek veya çıkarmak için satırın sonuna depo adlarını yazmanız veya yazılmışsa silmeniz gerekecektir.
Örneğin, 18.04 sürümün sources.list içeriği alttaki gibidir.

deb http://tr.archive.ubuntu.com/ubuntu/ bionic main restricted
# deb-src http://tr.archive.ubuntu.com/ubuntu/ bionic main restricted
deb http://tr.archive.ubuntu.com/ubuntu/ bionic-updates main restricted
# deb-src http://tr.archive.ubuntu.com/ubuntu/ bionic-updates main restricted
deb http://tr.archive.ubuntu.com/ubuntu/ bionic universe
# deb-src http://tr.archive.ubuntu.com/ubuntu/ bionic universe
deb http://tr.archive.ubuntu.com/ubuntu/ bionic-updates universe
# deb-src http://tr.archive.ubuntu.com/ubuntu/ bionic-updates universe
deb http://tr.archive.ubuntu.com/ubuntu/ bionic multiverse
# deb-src http://tr.archive.ubuntu.com/ubuntu/ bionic multiverse
deb http://tr.archive.ubuntu.com/ubuntu/ bionic-updates multiverse
# deb-src http://tr.archive.ubuntu.com/ubuntu/ bionic-updates multiverse
deb http://tr.archive.ubuntu.com/ubuntu/ bionic-backports main restricted universe multiverse
# deb-src http://tr.archive.ubuntu.com/ubuntu/ bionic-backports main restricted universe multiverse
deb http://archive.canonical.com/ubuntu bionic partner
# deb-src http://archive.canonical.com/ubuntu bionic partner
deb http://security.ubuntu.com/ubuntu bionic-security main restricted
# deb-src http://security.ubuntu.com/ubuntu bionic-security main restricted
deb http://security.ubuntu.com/ubuntu bionic-security universe
# deb-src http://security.ubuntu.com/ubuntu bionic-security universe
deb http://security.ubuntu.com/ubuntu bionic-security multiverse
# deb-src http://security.ubuntu.com/ubuntu bionic-security multiverse


Bu da Ubuntu 20.04 sürümün sources.list içeriği.

deb http://tr.archive.ubuntu.com/ubuntu/ focal main restricted
# deb-src http://tr.archive.ubuntu.com/ubuntu/ focal main restricted
deb http://tr.archive.ubuntu.com/ubuntu/ focal-updates main restricted
# deb-src http://tr.archive.ubuntu.com/ubuntu/ focal-updates main restricted
deb http://tr.archive.ubuntu.com/ubuntu/ focal universe
# deb-src http://tr.archive.ubuntu.com/ubuntu/ focal universe
deb http://tr.archive.ubuntu.com/ubuntu/ focal-updates universe
# deb-src http://tr.archive.ubuntu.com/ubuntu/ focal-updates universe
deb http://tr.archive.ubuntu.com/ubuntu/ focal multiverse
# deb-src http://tr.archive.ubuntu.com/ubuntu/ focal multiverse
deb http://tr.archive.ubuntu.com/ubuntu/ focal-updates multiverse
# deb-src http://tr.archive.ubuntu.com/ubuntu/ focal-updates multiverse
deb http://tr.archive.ubuntu.com/ubuntu/ focal-backports main restricted universe multiverse
# deb-src http://tr.archive.ubuntu.com/ubuntu/ focal-backports main restricted universe multiverse
deb http://archive.canonical.com/ubuntu focal partner
# deb-src http://archive.canonical.com/ubuntu focal partner
deb http://security.ubuntu.com/ubuntu focal-security main restricted
# deb-src http://security.ubuntu.com/ubuntu focal-security main restricted
deb http://security.ubuntu.com/ubuntu focal-security universe
# deb-src http://security.ubuntu.com/ubuntu focal-security universe
deb http://security.ubuntu.com/ubuntu focal-security multiverse
# deb-src http://security.ubuntu.com/ubuntu focal-security multiverse

Depo listesinin farkındaysanız aynı depo olmasına rağmen dört paket türü için ayrı satır kullanılmıştır.
Satırları kare # karakteriyle kapatabilir veya açabilirsiniz.
Komut kullandığınızda kapalı satırlar yok sayılacaktır.
Çok gerekli değilse Universe, Multiverse depolar tercih edilmemelidir.
Sistemin kararlılığını riske sokmamak adına her sürümün deposu bir başka sürüm için kullanılmamalıdır.
sources.list dosyası güncellenmeden paket kurulumu yapılmamalıdır
sources.list dosyası alttaki komutla güncellenir.
sudo apt update

Sistem güncellemesi yapılmadan paket kurulumu yapılmamalıdır.
Sistem alttaki komutla güncellenir.
sudo apt upgrade

Paket kurulumu ise alttaki komutla yapılır.
sudo apt install paket-adı

Ubuntu'nun kendi deposunda bulunmayan ancak PPA adını taşıyan harici depolar da bulunuyor.
PPA depolarında bulunan yazılımlar Ubuntu geliştiricileri tarafından test edilmemiş ve onlardan alakasız yazılımlardır.
Bu depolardaki yazılımlar yazanın kendi test deneyimiyle sınırlıdır.
Genelde iyi çalışsalar da sistemle çakışma riski taşırlar.
Bu nedenle PPA depolarından kurulan yazılımlar sistemle uyumu kontrol edilmelidir.
Yazılımı kurmadan ve kurduktan sonra uçbirime gireceğiniz top komutu ile farkı görebilirsiniz.
PPA depolarını sisteme eklemek için uçbirime yazılımın depo adresi ve anahtarı girilir.
Depo adresi ve anahtar girildiğinde uçbirim bir hata uyarısı vermezse dahi yazılımın güncellenmemiş olması, bağımlılıklarının kaldırılmış olması gibi nedenlerden yazılımı kuramayabilirsiniz, kursanız dahi çalışmayabilir.
Böyle bir durumda çok fazla risk almaktansa önce alttaki komutla paketi kaldırın.
sudo apt purge paket-adı

Ardından eklediğiniz depoyu kaldırın.
Eklediğiniz depoyu kaldırmak için eklemiş olduğunuz deponun arasına --remove komutunu ekleyeceğiz.
Örneğin şöyle bir depo eklediğinizi varsayalım.
sudo add-apt-repository ppa:mozillateam/ppa

Bu depoyu kaldırmak için şöyle yapacağız.
sudo add-apt-repository --remove ppa:mozillateam/ppa

Depolarla ilgili ne yaparsak yapalım öncesinde veya sonrasında sudo apt update komutuyla liste güncellenmelidir.

Ayrıca PPA deposu eklendiğinde /etc/apt dizininde .save uzantılı dosyalar oluşur.
Uçbirim bu dosyalar için uyarı verir, bu uyarılar önemsiz olmakla birlikte yeni kullanıcıda rahatsızlık oluşturur.
Bu dosyaları alttaki komutlarla silebilirsiniz.
sudo rm -r /etc/apt/*.save
sudo rm -r /etc/apt/sources.list.d/*.save

GNU/Linux ortamında paket depoları sistem üzerinde önemli etkiye sahiptir.
Deyim yerindeyse, temiz depo temiz sistem demektir.
Bu nedenle siz de sisteminizin daha sağlıklı ve kararlı çalışması için depoya önem verin ve temiz tutmaya çalışın.

İlledelinux ipuçları.



İlledelinux canlı oturumlarında mouse on dakika hareket ettirilmediğinde sistem varsayılan olarak 10 dakika sonra Lightdm ekranına geçer.
Böyle bir durumda sistemde herhangibir iş yapıyorsanız yaptığınız iş de otomatikman sonlanır.
Ayrıca Lighdm ekranından giriş de yapamazsanız, sistemi yeniden başlatmanız gerekir.

Böyle bir sorunla karşılaşmamak için basit bir çözüm vereceğim.
Önce Lighdm ekranından giriş yapmak için parola ve kullanıcı adını vereyim.
Kullanıcı adı: user
Parola: live
Bu ikisiyle İlledelinux canlı oturuma geçiş yapabilirsiniz.
Ancak bahsettiğim gibi yaptığınız işlerin sonlanmasına bu çözüm olmayacaktır.
Bu nedenle en iyi çözüm, canlı oturum açıldığında oturum süresini uzatmak.
Bunu da X server utilities yazılımının bir parçası olan xset komutuyla yapacağız.
Komut çok basit, alttaki komutu uçbirime girmenizle süre bir saat uzar.
xset s 3600 3600

Ya da alttaki komutla süreyi sonsuz olarak belirleyebilirsiniz.
sudo xset s 0 0

Diyelim ki, herhangibir nedenden dolayı bu komutu iptal etmek isteyebilirsiniz.
O zaman alttaki komutu kullanıyoruz.
xset s off && xset -dpms

İşlem bu kadar.
Zamanında çok dağıtım dener, kurar ve test ederdim, o sıralar bu sorunla çok karşılaştığım olmuştu.
Öyle ki, özellikle kurulumlar bitmek üzereyken böyle bir sorunla karşılaştığımda deliye dönerdim.
Bu yüzden emekler boşa gitmesin diye elimi mouse'den hiç ayırmazdım.
Bu durum pek fazla olmaz ama olduğunda da cidden insanı üzer.
Daha başka aklıma ipuçları geldikçe bu başlığa ekleyeceğim, ipuçları basit gibi görünür ama deyim yerindeyse bir hayli de can kurtarır.
Kolay gelsin.

İlledelinux Radyo TV



Kendi dağıtımıma uyarladığım Radyo ve TV aracını yine istek üzerine sizlerle paylaşıyorum.
Bu aracı kullanmanız için sisteminizde Chromium browser yüklü olmalıdır.
Alttaki bağlantıdan paketi indirin, Debian ve Ubuntu için ayrı dizin bulunuyor, hangisini kullanıyorsanız o dizinde işlemi yapın. Chromium kurulum komutları ve aracın kurulum komutu readme dosyasında yazıyor.
İlledelinux Radio TV

Servis yöneticisi




Kendi dağıtımıma uyarladığım araçları her zaman sizlerle paylaşıyorum.
Service Manager olarak adlandırdığım bu aracı da istek üzerine paylaşmış bulunuyorum.
Bu araç ile sistemde çalışan, çalışmayan, durağan servislerin tamamını, sistem açılış süresini, servislerin açılış süresini ve sistem bilgisinin tamamını öğrenebilirsiniz.
Servisleri kontrol etmeniz için aracın üzerinde gerekli komutlar bulunuyor.
Ayrıca aracın altında bulunan Service Manager tuşu ile komut kullanmadan da servisleri yönetebilirsiniz.
Bilmediğiniz servis üzerinde işlem yapmamanızı uyarı olarak vereyim.

Paketi alttaki bağlantıdan indirin, gerekli talimat readme dosyasında yazıyor.
İlledelinux Service Manager


İlledelinux Debian Full ve Simple



Genel görüş üzerine İlledelinux Debian Full ve İlledelinux Debian Simple adında iki ayrı kalıp inşa ettim.
Full olanda genelin kullandığı paketlerin hepsi yüklü, simple olan ise temel yazılımlar dışında hiç bir şey yüklü değil.
İsteyen hiç uğraşmadan full oturumu tercih eder isteyen simple kalıp ile kendi oturumunu kendisi yapar.
Her iki çalışmada Paket Kur ve kendim uyarladığım diğer özellikler eklenmiş durumda.
Kendim uyarladığım özellikleri GNU başlığıyla sistem menüsünde 4 farklı sekmede toparladım.
Aynı sekmeleri hızlı kullanım için Dockbar'a da ekledim.
Full olan ortalama 450 MB ram kullanır, simple olan ise ortalama 200 MB ram kullanır.
Burada kurulu paketleri vermem pek gerekmiyor, kurulu paket listesinde hepsi yazıyor ama en azından belli başlı olanları belirtmekte yarar var:
Bluetooth, Bleachbit, Catfish, Cheese, Chromium, Deluge, Evince, Gparted, Gnome Screenshot, Grub Customizer, Gthumb, Mintstick, Onboard, Pidgin, Plank, Screenfetch, Smplayer, Synaptic, Uget gibi paketler full kalıpta kurulu durumda.

Sisteme uyarlamış olduğum bazı özelliklere kısaca değineyim.
Sistemi kurduktan sonra ilk iş olarak, alttaki resimde iki adet ok işareti ile belirtmiş olduğum araçları kullanın.
Biri sistem güncellemesi için, diğeri ise sistemi optimize etmek için.
Sistem güncelleme aracını her gün kullanın, diğer aracı ise ilk kurulumda mutlaka kullanın ve diğer zamanlarda sadece sistemde sorun olduğunda kullanın.
Önemli olduğu için ilk sıraya bunu aldım.



Sistem menüsü görseli.


Özel uygulamalar listesi sekmesi.


200'e yakın TV izleme görseli.


600'e yakın yerel radyo dinleme görseli. Radyo dinlerken pencerenin kalabalık yapmaması için panele gizleyebilirsiniz.


Paker Kur görseli, batuny arkadaşımızın önerisi üzerine Google Haritaları ekledim, isteyen tek tık ile kurabilir. Ayrıca hatırlatmakta fayda var, Paket Kur'da bulunan Google Haritalar ve bir-iki yazılım daha kapalı kaynak kodludur, sorumluluk kuran kişiye aittir.


gnusu için bu aracı yaptım, bu araçla istediğiniz uygulamayı root olarak çalıştırabilirsiniz. Ancak bilmediğiniz bir şeyleri çalıştırırken dikkatli olmanızı öneririm.


Sisteme dil yöneticisi aracını da ekledim, farklı dillere geçiş için çok işe yarar.


Farklı masaüstü deneyi yaşamak isteyenler için kolay kurulum aracı.


Bu araçla sistemdeki dizin renklerini tek tıkla değiştirebilirsiniz.


Add launcher aracı sistemde kısayol yapmak için, bu araçla yaptığınız kısayollar hem masaüstüne hem sistem menüsüne eklenir.


Bu araç tahminim çok işinize yarayacaktır. Bu aracın görevi, sistemde çalışan-çalışmayan-tetikte bekleyen servisleri, sistem açılış süresi, hangi servisin ne kadar sürede açıldığı ve sistem bilgisinin tamamını veren dört sekmeden oluşuyor. Servisleri komutla yönetmeniz için arayüze gerekli komutları yazdım ve ayrıca aracın altında bulunan Service Manager tuşuyla açılan pencerede işlemi komutsuz olarak da uygulayabilirsiniz.
Ancak söz konusu servis olduğu için ne yaptığınızı bilmeniz gerekiyor, öyle denk gele oynamamanızı öneririm.


Bu basit araç bir çok ağ komutlarını vermektedir. Bununla ağ ile ilgili bir çok bilgiyi öğrenebilirsiniz.


Sisteme uyarladığım sağ tık özelliği sayesinde arka plan resimlerini tek tık ile değiştirebilirsiniz.


Web browser sekmesinda VPN, TV, Radyo, HTML kod-test, HTML, not defteri gibi özellikler bulunuyor.


Sosyal sekmesi, çeşitli sosyal sitelere hızlı ulaşım için.


Tam ekran ile açılan kurulu uygulamalar penceresi, kimisi hızlı kullanım için bunu tercih edebilir.


Farklı bir çıkış penceresi.


Açılışta çalışmasını istediğiniz öğeleri eklemek veya kaldırmak için yararlı bir araç.


Bu da İlledelinux Debian Simple görseli, kendi uyarladığım araçların tamamı mevcut.


Kurulumu tamamlamış olduğunu bildiren kurucu Calamares görseli.


Sistemde kurulu yazılımlar listesi ve iso kalıplarını buradan indirin.
İlledelinux Debian Full ve Simple


sonraki onceki home

Kategoriler

⌄ Son Çalışmalarım ⌄

Son yorumlar

gototop